راه رفتن در خواب، علت و درمان

راه رفتن در خواب که با نام خواب‌گردی نیز شناخته می‌شود، یک اختلال خواب است که با رفتارها یا اعمال پیچیده در طول خواب مشخص می‌شود. این اختلال در خانواده  پاراسومنیا طبقه بندی می شود. در خوابگردی فرد از تخت خود خارج می شود و راه می رود یا به فعالیت های دیگری می پردازد. این پدیده زمانی اتفاق می‌افتد که فرد از مرحله عمیق‌تر خواب به مرحله سبک‌تر یا حالت بیداری نسبی می‌رسد.

در این مقاله به بررسی راه رفتن در خواب، علت و درمان آن می پردازیم.

راه رفتن در خواب، علت و درمان

تعریف علمی راه رفتن در خواب

راه رفتن در خواب یک اختلال برانگیختگی است که طی آن فرد در حالی که هنوز در خواب عمیق است (معمولا خواب عمیق NREM-3) از بستر بلند شده و بدون داشتن آگاهی کامل، شروع به راه رفتن یا گاهی انجام فعالیت های دیگر می کند.

فردی که در خواب راه می رود، معمولا بین حالت خواب و بیداریست، یعنی بدن بیدار بوده اما ذهن کاملا هوشیار نیست. در بیشتر مواقع فرد چیزی از دوره ای که در خواب راه رفته به یاد نمی آورد. زمان وقوع این عارضه معمولا نیمه اول شب، یا یک تا دو ساعت پس از رفتن به خواب است که فرد در عمیق ترین حالت خواب به سر می برد.

شیوع این اختلال در کودکان بیشتر است (حدودا %5) اما در بزرگسالان نیز ممکن است رخ دهد (حدودا %1.5).

 

علائم و رفتارهای شایع خوابگردی

علائم راه رفتن در خواب

نشانه ها ممکن است در افراد و سنین مختلف کمی متفاوت باشد، اما حالت شایع رفتارها، شامل موارد زیر است:

  1. وضعیت ظاهری و هوشیاری

بارزترین علامت خوابگردی، وضعیت ظاهری فرد است که با راه رفتن و هوشیاری عادی تفاوت دارد.

معمولا چشم ها باز هستند، اما نگاه فرد مات و خیره بوده و فاقد تمرکز و توجه است. معمولا به نظر می رسد فرد از محیط اطراف خود آگاهی ندارد، حتی اگر از برخورد با وسایل و موانع بزرگ جلوگیری کند، اما به سوالات یا محرک های محیطی پاسخ نمی دهد. در صورت صحبت با فرد خوابگرد، وی یا پاسخی نداده و یا کلماتی نامفهموم و بریده به کار می برد. بسیاری از مواقع، خوابگردی با حرف زدن در خواب نیز همراه است.

بیدار کردن فرد خواب گرد اغلب دشوار است، اما اگر بیدار شود، به شدت گیج و آشفته بوده و نمی تواند اتفاقات را درک کند.

  1. فعالیت های حرکتی و جابجایی

فعالیت ها از ساده تا بسیار پیچیده در افراد مختلف متغیر هستند.

ممکن است ابتدا فرد صرفا در رختخواب نشسته و حرکات ساده و تکراری مانند مالیدن چشم ها یا لمس اشیاء اطراف را انجام می دهد. رایج ترین حالت، برخاستن و راه رفتن در اتاق یا خانه است، هرچند حرکات ممکن است ناشیانه و فاقد هماهنگی باشد.

در مواردی حتی ممکن است فرد به انجام کارهای روزمره و روتین خود به طور خودکار بپردازد، از جمله روشن کردن چراغ، برداشتن کیف و لباس ها، یا باز و بسته کردن درب ها.

در موارد حاد، فرد ممکن است اقدام به خروج از خانه کرده، از پله ها پایین رفته یا حتی تلاش کند رانندگی کند، که این رفتار ها خطرناک هستند و باید تحت کنترل قرار گیرند.

رفتارهای شایع راه رفتن در خواب

  1. رفتار های کلامی و جانبی

صحبت کردن در خواب خود یکی از انواع پاراسومنیاست، که شامل زمزمه کردن، حرف زدن های مفهوم یا نامفهموم، یا حتی فریاد زدن است.

اگر خواب گردی با علائمی چون وحشت شبانه همراه باشد، فرد ممکن است مضطرب به نظر رسیده، تعریق کرده و علائم استرس چون تپش قلب داشته باشد.

رفتارهای نامناسب مانند ادرار کردن نیز در مواردی دیده می شود، بخصوص در کودکان. در این حالت ممکن است فرد به طرف دستشویی یا محیطی به غیر از آن برود.

  1. فراموشی (آمنزیا)

یک ویژگی کلیدی در افراد مبتلا به خواب گردی، فراموشی کامل یا آمنزیاست؛ به این معنی که فرد در روز بعد هیچ خاطره ای از راه رفتن یا فعالیت های خود ندارد. این ویژگی نشان می دهد که مغز در آن دوره در خواب عمیق قرار داشته است.

 

 

علت راه رفتن در خواب

دلایل راه رفتن در خواب

علت راه رفتن در خواب هنوز به‌طور دقیق مشخص نشده است. به گفته‌ی متخصصان، یکی از فرضیات درباره علت خوابگردی، اختلال در تعادل خواب عمیق است. این اختلال به طور معمول در پسران بیشتر رخ می‌دهد و معمولا اولین بار در سن چهار تا هشت سالگی دیده می‌شود. اوج خوابگردی در حدود سن ۱۲ سالگی است و پیش‌بینی می‌شود که تا سن ۱۵ سالگی علائم خود به‌خود کاهش یابند.

در ادامه مهم ترین علل و عوامل محرک راه رفتن در خواب را بررسی می کنیم.

  1. عوامل ژنتیکی و ارثی

تحقیقات نشان می‌دهد که خوابگردی می‌تواند علت ژنتیکی داشته باشد و در افرادی که سابقه خوابگردی در خانواده‌شان وجود دارد، بیشتر رخ می دهد. آمار نشان می‌دهد که حدود ۲۲ درصد از کودکان دارای خوابگردی، سابقه خانوادگی ندارند، در حالی که ۴۷ درصد از کودکانی که یکی از والدینشان سابقه خوابگردی داشته و ۶۱ درصد از کودکانی که هر دو والدینشان سابقه خوابگردی داشته‌اند، دچار راه رفتن در خواب می‌شوند.

این داده‌ها نشان می‌دهد که وجود سابقه  در خانواده می‌تواند یک عامل مهم در شروع خوابگردی در افراد باشد. اما باید توجه داشت که عوامل دیگری نیز می‌توانند در بروز خوابگردی نقش داشته باشند و علل دقیق آن هنوز مشخص نشده است.

راه رفتن در خواب در کودکان

 

  1. عوامل مرتبط با خواب و خستگی

کمبود خواب می‌تواند باعث افزایش خطر راه رفتن در خواب شود و این وضعیت ممکن است به شکل یک چرخه بین کمبود خواب و خوابگردی پیش برود. خستگی مفرط و کمبود خواب مزمن، می تواند بر روی فرایند خواب تاثیر بگذارد و باعث ایجاد اختلالات در روند خواب شود. افرادی که به طور مداوم کم خوابی را تجربه می‌کنند، ممکن است بیشترین با خوابگردی رو به رو شوند.

این عامل (کمبود خواب) مهم ترین عامل محرک در بزرگسالان است. در توضیح آن باید گفت که وقتی بدن خسته است، برای جبران این خستگی سریع تر از حالت معمول وارد مرحله خواب عمیق می شود و این عمق زیاد، احتمال برانگیختگی ناقص و در نتیجه خوابگردی را افزایش می دهد.

نداشتن برنامه خواب ثابت، سفر (جت لگ) یا تغییر شیفت های کاری نیز می توانند به خستگی مفرط و بروز خوابگردی منجر شوند.

وجود اختلالات خواب دیگر مانند آپنه انسدادی خواب، یا سندرم پای بی قرار نیز می توانند موجب بیدار شدن های مکرر، خستگی و در نتیجه خوابگردی شوند.

به عنوان نکته مهم، باید توجه داشت که رابطه بین کمبود خواب و خوابگردی پیچیده است و هر فرد ممکن است به طریقه‌ای منحصر به فرد بر این رابطه واکنش نشان دهد.

 

  1. عوامل روانی و استرس

فشار روانی زیاد، نگرانی های روزمره، حوادث استرس زا (به ویژه در کودکان) و به طور کلی عوامل روانی اضطراب آور، می توانند به عنوان یک محرک قوی برای ناپایداری در خواب و خوابگردی عمل کنند.

در مواردی وجود یک بیماری روانی نیز با خوابگردی ارتباط دارد؛ مانند اختلال اضطراب، افسردگی، یا اختلال پس از سانحه (PTSD). البته خواب گردی به تنهایی نشانه بیماری روانی نیست.

 

  1. عوامل پزشکی و دارویی

داروها:

برخی از داروها که دارای اثر آرام بخشی هستند، ممکن است بر الگوی خواب افراد تاثیر بگذارند و موجب تغییرات در خواب شوند. این داروها می‌توانند فعالیت‌های مغزی را تحت تاثیر قرار داده و باعث تغییر در سطح بیداری و خوابیدن فرد شوند.

استفاده از داروهای آرام بخش باید تحت نظارت پزشک صورت گیرد و دستورات و مقادیر مصرف آن‌ها را باید به دقت رعایت کرد. در برخی از موارد، خوابگردی می‌تواند یکی از عوارض جانبی این داروها باشد. بنابراین، در صورتی که شما یا فردی دیگری با مصرف داروهای آرام‌بخش مشکل دارید و علائم خوابگردی بروز می‌کند، بهتر است به پزشک خود اطلاع دهید.

تب و بیماری:

بروز خوابگردی گاهی می تواند به دلیل بیماری های عفونی و تب بالا باشد، به ویژه در کودکان که یکی از شایع ترین علل بروز ناگهانی و بدون سابقه خوابگردیست.

برخی شرایط پزشکی مانند ریفلاکس معده، سردردهای میگرنی، یا خوابیدن با مثانه پر نیز می تواند به عنوان یک عامل برانگیختگی ناقص و خوابگردی عمل کنند، چرا که موجب مختل کردن خواب عمیق می شوند.

از دیگر دلایل خوابگردی می‌توان به آسیب مغزی، استرس، آپنه انسدادی خواب، اضطراب، اختلال در برنامه خواب، میگرن، پارکینسون، سندرم پای بی‌قرار و… اشاره کرد.

الکل و موارد مخدر:

نوشیدن الکل یا مصرف مواد مخدر، اثرات به شدت مخربی بر ساختار خواب دارند و می توانند به عنوان یک محرک قوی برای خوابگردی در افراد مستعد عمل کنند. الکل و مواد مخدر باعث ایجاد بی‌ثباتی در مراحل خواب می‌شود و روی عملکرد مغز و سیستم عصبی تاثیر می گذارند.

 

به طور کلی، خوابگردی معمولا ترکیبی از استعداد ارثی است که توسط عوامل محرک مانند کمبود خواب، مصرف داروها، استرس یا سایر اختلالات خواب تحریک می شود.

 

 

تشخیص راه رفتن در خواب

تشخیص راه رفتن در خواب

شناخت و تشخیص خوابگردی، بر اساس تاریخچه بالینی و مشاهدات عینی استوار است. در موارد شدید یا موارد همراه با سایر اختلالات خواب، تشخیص با تست خواب می تواند مفید باشد.

نشانه های بالینی شامل موارد زیر است، که معمولا توسط اعضای خانواده یا هم اتاقی ها مشاهده و ثبت می شود:

  1. دورهای مکرر بلند شدن از رختخواب و راه رفتن در طول شب: فرد مبتلا به خوابگردی در طول شب بارها از رختخواب بلند شده و در اطراف خود راه می‌رود.
  2. چهره بی حالت و خیره: در طول دوره‌های خوابگردی، فرد به نظر بی‌حالت بوده و چشمانش خیره به نظر می‌رسند.
  3. عدم ارتباط کلامی: در طی دوره خوابگردی، فرد ارتباط کلامی با دیگران ندارد و با هیچکس صحبت نمی‌کند.
  4. فراموشی درباره دوره خوابگردی: پس از بیدار شدن، فرد رفتارهایی که در آن انجام داده را به یاد نمی‌آورد.
  5. اثر بر عملکرد اجتماعی، شغلی و سایر زمینه‌های مهم: دوره‌های خوابگردی می‌توانند باعث ناراحتی یا اختلال قابل توجه در عملکرد اجتماعی، شغلی و سایر زمینه‌های مهم زندگی فرد شوند.
  6. رد علل دیگر: عدم وجود ارتباط با اثرات فیزیولوژیکی دارو یا مواد. (خوابگردی، ناشی از مواد مخدر یا اثرات فیزیولوژیکی دارو نیست.)
  7. عدم توجیه خوابگردی توسط اختلالات روانی و پزشکی دیگر

 

آزمایش های تخصصی در موارد پیچیده

معمولا برای تشخیص خوابگردی، به آزمایش های تخصصی نیاز نیست و می توان با بررسی سوابق آن را مشخص کرد. اما در صورتی که شک به وجود یک اختلال زمینه ای دیگر وجود داشته باشد و یا خوابگردی شدید و مکرر باشد، ممکن است مطالعه خواب استفاده شود.

پلی سومنوگرافی: این آزمایش دقیق ترین روش تشخیص اختلالات خواب است که در کلینیک انجام شده و شامل اتصال حسگرها به بدن و بررسی پارامتر های مهم است. از جمله ثبت امواج مغزی و تأیید اپیزود خوابگردی در مرحله عمیق، نوار عضلانی و نوار حرکات چشم، نوار قلبی، تنفس و سطح اکسیژن خون برای رد اختلالاتی مانند آپنه خواب و همچنین نظارت تصویری که مهم ترین بخش است.

نکته: پلی سومنوگرافی در منزل نیز به صورت آفلاین قابل انجام است، اما امکان نظارت بصری وجود ندارد. بنابراین برای موارد خوابگردی، به دلیل اهمیت نظارت تصویری و ثبت رفتارهای وی، تست باید در کلینیک انجام شود.

 

پیامد و خطرات راه رفتن در خواب

پیامد و خطرات راه رفتن در خواب

اگرچه خود اختلال راه رفتن در خواب نشانه ای از یک بیماری نیست، اما به دلیل رفتارهای ناآگاهانه در طول شب، ممکن است برای فرد پیامدهای خطرناک فیزیکی به همراه داشته باشد. از این رو، مدیریت و کنترل راه رفتن در خواب برای فرد مهم بوده و اطرافیان نیز باید مراقبت های ایمنی را به عمل آورند.

آسیب های فیزیکی و جراحت

مهم ترین و فوری ترین خطر خوابگردی، آسیب جسمی به خود فرد است. فرد دارای خوابگردی، در وضعیت نیمه هوشیار و گیج است و توانایی درک و آگاهی از خطر و واکنش مناسب را ندارد.

برخورد با وسایل بزرگ یا اشیای تیز و شکستنی در خانه، خطر سقوط از ارتفاع مانند پله ها، بالکن و پنجره، یا حتی تصادف با وسایل نقلیه در موارد شدید که فرد از خانه خارج می شود، از جدی ترین خطرات هستند. در مواردی انجام ناآگاهانه کارهایی مانند روشن کردن اجاق گاز یا کار با وسایل الکتریکی نیز دیده شده که می تواند خطر آتش سوزی و سوختگی را به همراه داشته باشد.

پیامدهای روانی و تأثیر بر زندگی روزانه

اگر راه رفتن در خواب به طور مکرر و طولانی مدت وجود داشته باشد، علاوه بر پیامدهای فیزیکی، ممکن است بر کیفیت زندگی فرد هم تأثیر بگذارد.

خواب آلودگی مفرط در طول روز به دلیل خواب ناقص و کاهش کیفیت خواب عمیق، اضطراب و ترس از اتفاق ناگوار در طول خواب یا احساس شرم، رفتارهای خشونت آمیز در موارد نادر و استرس خانوادگی، از آسیب های روانی مربوط به راه رفتن در خواب هستند.

در برخی موارد ممکن است فرد ناخواسته به اعضای خانواده در طول خواب آسیب برساند، که هم می تواند آسیب فیزیکی را در بر داشته باشد و هم احساس ناراحتی و استرس پس از آن را به همراه دارد.

بیشتر بخوانید: خواب‌آلودگی زیاد

درمان راه رفتن در خواب

درمان راه رفتن در خواب

درمان راه رفتن در خواب بستگی به فراوانی، شدت و تاثیر خوابگردی بر زندگی روزمره فرد دارد. در برخی موارد، اقدامات ساده برای کنترل راه رفتن در خواب کافی است. داشتن خواب منظم و انجام تکنیک‌های آرامش بخش قبل از خواب از جمله این اقدامات هستند.

اگر راه رفتن در خواب مکرر باشد یا خطری برای فرد یا دیگران داشته باشد، مداخلات بیشتری لازم است. در چنین مواردی، توصیه می‌شود با متخصص خواب یا یک متخصص مغز و اعصاب مشورت کنید.

 

اقدامات ایمنی و پیشگیرانه

اولین گام برای مدیریت راه رفتن در خواب، فراهم کردن محیط امن برای فرد خوابگرد است. از آنجایی که خوابگردی می تواند خطرناک باشد، ایمن سازی محیط، پیشگیری از خطر بوده و اهمیت زیادی دارد. بدین منظور اقدامات زیر را در نظر داشته باشید:

  • حذف موانع: موانع بزرگ مانند مبلمان، بوفه و اشیاء بزرگ را در مسیر رفت و آمد قرار ندهید. برداشتن اشیاء تیز و شکننده نیز بسیار مهم است.
  • قفل کردن درب و پنجره ها: برای جلوگیری از خروج شخص خوابگرد از خانه، در ها و پنجره ها را حتما بسته و قفل کنید. قرار دادن زنگوله یا آویز صدا دار روی درب ها نیز می تواند برای آگاه سازی مراقبان مفید باشد.
  • دور نگه داشتن کلیدها: در مواردی دیده شده است که حتی فرد اقدام به چرخاندن کلید و باز کردن قفل کند، بنابراین کلیدها را در دسترس قرار ندهید. سوییچ خودرو، چاقو ها و سایر ابزار خطرناک را نیز خارج از دسترسی فرد خوابگرد قرار دهید.
  • استفاده از آلارم: نصب آلارم های حرکتی در کنار تخت یا زیر درب ها نیز می تواند برای آگاه سازی مراقبان از اپیزود ها مؤثر باشد.

 

بررسی اختلالات خواب دیگر

یکی از رویکردهای درمانی اولیه برای راه رفتن در خواب، بررسی وجود هر گونه اختلال خواب است. به عنوان مثال، اگر آپنه انسدادی خواب تشخیص داده شود، درمان ممکن است شامل استفاده از درمان فشار مثبت مداوم راه هوایی (CPAP) برای بهبود تنفس در طول خواب باشد. به طور مشابه، مدیریت سایر اختلالات خواب مانند سندرم پای بیقرار به کاهش دفعات راه رفتن در خواب کمک می‌کند.

بیشتر بخوانید: آپنه خواب انسدادی در کودکان

مداخلات رفتاری و بهبود بهداشت خواب

مداخلات رفتاری نیز می‌تواند در مدیریت راه رفتن در خواب موثر باشد. هدف این تکنیک ها بهبود کیفیت خواب و کاهش وقوع دوره های راه رفتن در خواب است. برخی از مداخلات رفتاری رایج عبارتند از:

  • آرام‌سازی: تمرین تکنیک‌های آرام‌بخشی مانند تمرین‌های تنفس عمیق قبل از خواب می‌تواند به خواب بهتر و کاهش احتمال راه رفتن در خواب کمک کند.
  • تنظیم برنامه خواب: داشتن برنامه خواب ثابت، از جمله زمان خواب  و بیدار شدن منظم، می‌تواند به تنظیم الگوی خواب و به حداقل رساندن اختلالات خواب کمک کند.
  • ایجاد یک محیط خواب آرام می‌تواند در خواب بهتر و کاهش وقوع راه رفتن در خواب کمک کننده باشد.
  • خواب کافی برای جلوگیری از راه رفتن در خواب ضروری است.

 

توجه به این نکته مهم است که رویکردهای درمانی ممکن است بسته به فرد متفاوت باشد.

مدیریت و کنترل راه رفتن در خواب

روش بیداری برنامه ریزی شده

این روش برای افرادی که دارای اپیزودهای خوابگردی با الگوی مشخص هستند، بسیار مؤثر واقع می شود. روش گفته شده با همکاری اعضای خانواده میسر است:

  • تعیین زمان: برای چند شب متوالی، زمان دقیق شروع خوابگردی را ثبت کنید. مثلا 90 دقیقه پس از به خواب رفتن.
  • مداخله: حدودا 15 الی 20 دقیقه پیش از زمان مورد انتظار اپیزود، فرد را به آرامی بیدار کنید و به مدت چند دقیقه بیدار نگه دارید.
  • هدف: بیداری کوتاه مدت انجام شده، فرد را از مرحله خواب عمیق خارج کرده و ساختار خواب را تغییر می دهد، بنابراین از بروز برانگیختگی ناقصی که منجر به راه رفتن در خواب می شود، جلوگیری به عمل می آید.

 

دارودرمانی (فقط برای موارد شدید)

توجه داشته باشید که درمان دارویی برای این اختلال در اکثر مواقع لازم نیست، مگر در موارد شدید، مکرر یا خطرناک که با روش های ایمن و بهداشت خواب قابل کنترل نیستند. داروی مورد نظر را نیز پزشک خواب یا روانپزشک باید تجویز کند. در این موارد معمولا داروهای خانواده بنزودیازپین به مدت کوتاه تجویز می شوند.

در مواردی که خوابگردی با اضطراب شدید یا افسردگی نیز همراه باشد، ممکن است داروهای ضدافسردگی تجویز شوند.

 

روان درمانی و هیپنوتیزم

مراجعه به یک روانشناس و به کار گیری روش های روان درمانی شناختی-رفتاری (CBT-I) می تواند مفید باشد، بخصوص برای مواردی که استرس و اضطراب زمینه ای وجود دارد.

در برخی مطالعات، درمان با هیپنوتیزم توسط متخصصان مجرب برای کاهش دفعات خوابگردی و پیدا کردن عوامل روانی، توصیه شده است. البته مطالعات و نتایج در این مورد محدود بوده و قطعی نیست.

 

رفتار با فرد دارای خواب گردی

نحوه برخورد با فرد خواب گرد برای کنترل، مدیریت و جلوگیری از آسیب جسمی و روانی بسیار مهم است. باید همواره این نکته را در نظر داشته باشید که فرد هوشیار نبوده و واکنش هایش غیرقابل پیش بینی هستند. در اینجا نحوه رفتار صحیح با فرد دارای خواب گردی را شرح می دهیم.

رفتار و نحوه برخورد در حین اپیزود خوابگردی

حفظ آرامش و اجتناب از تحریک:

مهم ترین اقدام این است که فرد را با صدای بلند یا ناگهانی نترسانید. شوک ناگهانی به فردد خواب گرد می تواند موجب گیجی، وحشت و حتی حرکات پرخاشگرانه شود.

صحبت با فرد:

با فرد خوابگرد با صدای بسیار آرام و ملایم صحبت کنید، اسم او را صدا زده و از جملات کوتاه و ساده مانند “برگرد” ، یا “بیا اینجا”.

هدایت و همراهی:

فرد را به آرامی به سمت رختخواب هدایت کنید. می توانید به آرامی بازو یا شانه وی را گرفته و به سمت تخت خواب ببرید.

جلوگیری از انجام کارهای خطرناک:

اگر فرد در حین خوابگردی در حال انجام کارهای خطرناک، مثلا خروج از خانه، نزدیک شدن به پنجره یا اجاق گاز است، به آرامی اما با قاطعیت جلوی وی را بگیرید و به سمت محیط ایمن هدایت کنید.

عدم تلاش برای بیدار کردن اجباری:

در اغلب موارد، فرد بدون نیاز به بیدار کردن، به رختخواب باز می گردد. بیدار کردن فرد تنها در صورتی توصیه می شود که هدایت وی غیرممکن بوده و خطر جدی وجود دارد. این کار نیز باید به آرامی و با احتیاط و آمادگی برای هدایت انجام شود، تا فرد دچار وحشت و عمل غیر قابل پیش بینی نشود.

پس از بازگشت به خواب:

توصیه می شود بعد از آن که فرد به بستر رفت، مطمئن شوید که به خواب عمیق بازگشته است. نیازی به بیدار کردن وی و توضیح دادن خوابگردی نیست.

 

اقدامات پس از اپیزود و حمایت

درمان اصلی راه رفتن در خواب، مدیریت عوامل محرک و حمایت از فرد در طول روز است. بنابراین، این اقدامات را نیز در زمان بیداری در نظر داشته باشید.

رسیدگی به آسیب ها:

اگر فرد در طول اپیزود خوابگردی دچار جراحت شده، به وی رسیدگی کنید و مطمئن شوید که آسیب جدی ندیده است.

صحبت در روز بعد:

به یاد داشته باشید که در بیشتر مواقع، فرد هیچگونه خاطره ای از راه رفتن در خواب ندارد و حتی ممکن است از یادآوری به وی، دچار احساس شرم شود. بنابراین در صورت عدم لزوم، به موضوع اشاره نکنید یا با لحن آرام و حمایتی در مورد آنچه رخ داده، صحبت کنید.

آگاهی بخشی:

برای آن که فرد با شما همکاری لازم را در مورد ایمن سازی محیط داشته باشد، صرفا اطلاعات لازم را در مورد خطرات مانند باز کردن در و پنجره ها بدهید.

مشورت با متخصص:

اگر خواب گردی در فردی به صورت مکرر و شدید رخ داده و یا فرد در حین آن دست به اقدامات خطرناک می زند، یا علائم استرس و اضطراب و اختلالات دیگر وجود دارد، حتما با متخصص خواب یا روانپزشک مشورت کنید.

نباید ها:

از سرزنش کردن، طعنه زدن، بازگو کردن شرایط برای سایرین و تحقیر یا خجالت زده کردن فرد برای اقدامات خود در خوابگردی جدا خودداری کنید. این کار هیچ تأثیری در درمان خوابگردی نخواهد داشت، بلکه اضطراب را بیشتر خواهد کرد.

هم چنین از بیدار کردن ناگهانی فرد، پرخاش و عصبانیت جهت هدایت وی به رختخواب، یا صحبت با صدای بلند با فرد پرهیز کنید.

 

خلاصه ای از آنچه گفته شد

راه رفتن در خواب یک اختلال خواب است که با رفتارها یا اعمالی که در طول خواب انجام می‌شود، مشخص می‌گردد. در حالی که علت دقیق راه رفتن در خواب به طور کامل شناخته نشده است، اعتقاد بر این است که ترکیبی از عوامل ژنتیکی، محیطی و فیزیولوژیکی علت بروز آن هستند.

اگر چه خوابگردی یک بیماری محسوب نمی شود، اما ممکن است پیامدهای فیزیکی و روانی برای فرد یا اطرافیان داشته باشد. از جمله برخورد با اشیاء در طول خواب، اقدام برای خروج از درب ها و پنجره ها، یا نزدیک شدن و برداشتن اشیاء تیز و برنده، یا وسایل الکتریکی و …

درمان اصلی راه رفتن در خواب، مدیریت و کنترل شرایط است. بدین منظور ایمنی سازی محیط، نظارت بر رفتار فرد و جلوگیری از رفتار خطرناک، اقدام آرام برای بازگرداندن به رختخواب و فراهم آوردن بهداشت خواب مناسب انجام می شود. در موارد شدید و خطرناک، ممکن است دارودرمانی یا درمان های شناختی- رفتاری لازم باشد؛ البته این امر اکثرا زمانی لازم است که اختلالات خواب دیگر یا شرایطی مانند افسردگی و اختلال خواب و اضطراب شدید همراه باشند.

به منظور آگاهی کامل در برخورد با خواب گردی و کنترل و مدیریت آن، می توانید با یک متخصص خواب در کلینیک خواب مشورت کنید.

 
 

بدون دیدگاه

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *